DE GENEESKRACHT VAN KRUIDEN (Samenvatting van een lezing over kruiden)

1              Moerasspiraea (Filipendula ulmaria)

Moerasspiraea wordt ook wel het plantaardige aspirientje genoemd. De naam aspirine komt zelfs van de (vroegere) Latijnse naam van de plant n.l. Spiraea. Gebruikt worden de bloemen. Deze bevatten salicine, dat in het lichaam wordt omgezet in salicylzuur. Kan gedurende lange tijd gebruikt worden. Heeft geen bijwerkingen en vermoeit de maag niet. Moerasspiraea heeft de volgende werkingen:

·     diuretisch, d.w.z. bevordert de vorming en afscheiding van urine (te gebruiken bij vochtophoping = oedeem, bij nierstenen en om het lichaam te reinigen = bloedzuiverend).

·     antireumatisch (bij reuma, arthritis en jicht)

·     zweetverwekkend en koortswerend (bij verkoudheid en griep)

·     wondhelend

 

2              Haver (Avena sativa)

Uit de bloeiende haverplant wordt het sap geperst. Dit haversap wordt vermengd met alcohol.

Geeft geen bijwerkingen. Gebruik:

·       bij zenuwachtigheid 3x per dag 5-10 druppels.

·       bij slapeloosheid ‘s avonds 15-20 druppels.

Wordt ook gebruikt bij de ontwenning van morfine (bijv. na een langdurige medische behandeling met morfine).

3              Lievevrouwebedstro (Asperula odorata)

Gebruikt wordt het verse of gedroogde bloeiende kruid (dus alleen de bovengrondse delen).

O.a. als kalmerend middel bij angst en zenuwachtigheid (thee of tinctuur meermalen daags). Ook bij slapeloosheid, vooral geschikt bij kinderen en ouderen (thee of tinctuur ‘s avonds voor het slapen gaan). Nog gemakkelijker is het om het kruid in een sloop of katoenen zak onder het kussen te leggen. Na 2 maanden, indien de problemen nog bestaan, verversen.

 

4              Passiebloem (Passiflora incarnata)

Gebruikt wordt het gedroogde bloeiende kruid als thee of tinctuur.

·       kalmerende werking bij zenuwachtigheid (rustgevend).

·       overdag als rustgevend middel bij emotionele gebeurtenissen, angsten, examenvrees e.d.

·       ‘s avonds als middel tegen slapeloosheid (vooral wanneer de slapeloosheid wordt veroorzaakt door problemen t.g.v. de overgang = menopauze bij de vrouw of ten gevolge van alcoholisme.

Heeft geen bijwerkingen. De meeste kruidengeneesmiddelen, die Passiebloem bevatten, bevatten daarnaast ook Hop, Valeriaan, Citroenmelisse en/of Avena sativa, allemaal rustgevende kruiden.

 

5              Sint Janskruid (Hypericum perforatum)

Op droge zonnige dagen worden de bloemen (liefst rond 12 uur ‘s middags) geoogst en in doorzichtige glazen potten gedaan en met olijfolie overgoten. Gedurende 6 weken (minimaal) afgesloten buiten op een zonnige plaats laten staan. Daarna door een koffiefilter gieten om de bloemen te verwijderen. De bloemen met de hand goed uitknijpen om niet te veel olie te verliezen. Enkele dagen laten staan. Er ontstaat dan onder in de pot een klein laagje water. De olie voorzichtig afgieten, zodat het water onder in de pot achterblijft. Het is belangrijk, dat er geen water in de olie achter blijft, omdat de olie in dat geval zou bederven. De verkregen olie moet een helder rode kleur hebben. Goed afgesloten en koel bewaren.

Deze rode Sint Janskruidolie kan uitstekend worden gebruikt bij wonden, zweren en vooral brandwonden, wegens zijn antiseptische en wondhelende eigenschappen. Stukken gaas in olie drenken en op de aangedane plaats aanbrengen. Het gaas wordt m.b.v. een zwachtel bevestigd.

Ook goed te gebruiken na stoten, bij rood ontstoken huid en na verbrandingen door de zon.

Thee, tinctuur en extracten van het bloeiende kruid (vers of gedroogd) wordt gebruikt bij zenuwpijn, slapeloosheid, depressies, zenuwbeschadiging na operaties (of na het trekken van een tand of kies) en na een hersenschudding.

Sint Janskruid is het middel in alle gevallen waar zenuwen beschadigd zijn (hevig stoten, trekken van verstandskiezen, operaties e.d.) Het meest gebruikt worden dan de tinctuur en de homeopathische vorm (Hypericum D6).

Een laatste toepassingsmogelijkheid is bedplassen bij kinderen. Het verse of gedroogde bloeiende kruid in een zak of sloop doen en onder het kussen of laken van het kind leggen (of ‘s avonds tinctuur of thee).

 

6              Teunisbloem (Oenothera biennis)

Uit de zaden van de Teunisbloem wordt een olie geperst, die in capsule vorm in de handel wordt gebracht (onder andere onder het merk Efamol). Deze olie kan bij zeer veel aandoeningen worden gebruikt o.a.:

·       premenstruele spanningen

·       eczeem

·       multiple sclerose

·       verminderen van ontwenningsverschijnselen bij alcoholontwenning.

2-6 capsules verdeeld over de dag. Helpt ook uitstekend ter voorkoming van een kater, dan 6 capsules in 1 maal nemen.

7              Galega (Galega officinalis)

Het bloeiende kruid als thee of tinctuur.

-bij suikerziekte werkt het bloedsuikerverlagend en vermindert de behoefte aan insuline. Uiteraard moet dit heel voorzichtig gebeuren. De hoeveelheid insuline, die gebruikt wordt, moet worden aangepast omdat anders gevaar bestaat voor hypoglycemie. De insuline behoefte kan wel worden verminderd, maar verdwijnt vrijwel nooit helemaal.

·       melkvormend, dus bij borstvoeding.

·       zweetverwekkend (bij griep, verkoudheid en koorts).

·       diuretisch (urinebevorderend, zie ook moerasspiaea, deze plant werkt sterker dan Galega).

8              Paardekastanje Aesculus hippocastanum)

Van het zaad (de kastanjes) wordt een tinctuur gemaakt (30-60 druppels per dag). Behalve inwendig wordt deze tinctuur ook uitwendig gebruikt, n.l. in zalven en zetpillen.

·       bij aambeien (in- en uitwendig).

·       bij spataderen (in- en uitwendig).

·       bij diarree (inwendig).

Behalve het zaad worden ook de schors en de bladeren gebruikt:

·       als koortswerend middel.

·       als algemeen versterkend middel.

·       bij reuma (vooral reumatische aandoeningen in het bekkengebied).

30-50 bladeren koken in water, 2 koppen per dag.

Bij reuma een kastanje in de broekzak.

9              Boekweit (Fagopyrum esculentum)

De zwarte zaadhulzen (doppen) en het kruid bevatten rutine. Rutine versterkt de aderwand.

·       bij spataderen.

·       bij aambeien.

Homoeopatisch:

·       bij bepaalde vormen van eczeem.

·       tegen lichtovergevoeligheid.

 

        10    Kamille (Matricaria chamomilla)

Gebruikt worden de gedroogde bloemhoofdjes van de echte kamille. Alleen plukken bij droog weer. Niet te warm en uit de zon drogen in dunne lagen. Niet langer dan een jaar bewaren.

Kamille bevat azuleen, dat een ontstekingswerende werking heeft (zowel in- als uitwendig). Verder heeft kamille een krampstillende werking en bevordert het de spijsvertering.

·       bij ontstekingen van de huid en het maagdarmkanaal.

·       bij slechte spijsvertering (bijv. onvoldoende maagwerking).

·       bij gasvorming (winderigheid).

·       bij hoofdpijn.

·       bij griep en verkoudheid (combineren met vlierbloesem en moerasspiraea). 

De thee een half uur voor een maaltijd drinken, nooit na een maaltijd (dan verstoort kamille n.l. de spijsvertering). De thee nooit te sterk zetten, want dit kan misselijkheid en overgeven veroorzaken. Bij langdurig gebruik treedt gewenning op. Indien nodig na 12-14 dagen overschakelen op Zilverschoon.

 

11            Zilverschoon (Potentilla anserina)

Zilverschoon heeft net als Kamille spijsvertering bevorderende en krampstillende werking. Daarnaast bevat het looistoffen, die stoppend werken bij diarree.

Gebruik:

·       bij diarree (met name wanneer er ook krampen optreden).

·       bij pijnlijke menstruatie (Zilverschoon werkt specifiek krampstillend op de baarmoeder).

·       bij maagkramp.

·       bij galblaaskramp.

·       bij winderigheid.

Bij diarree kunnen ook heel goed worden gebruikt:

·       Tormentilwortel  )

·       Bosbessensap      ) + Kamille als krampstillend kruid.

·       Eikenbast )

12            Pompoen (Cucurbita pepo)

Pompoenpitten (Kalebaspitten) bevatten enorm veel vitamines. Ze zijn dus een goed voedingsmiddel (gezonde snack!). Verkrijgbaar als pompoenpitten in natuurvoedingswinkels en reformhuizen.

Ze hebben 2 geneeskrachtige werkingen n.l.:

·       Preventief ter voorkoming van prostaatvergroting (mannen vanaf hun 40ste jaar zouden er goed aan doen regelmatig wat pompoenpitten te eten). Tegen prostaatvergroting zijn tegenwoordig ook natuurlijke middelen verkrijgbaar waarin o.a  Sabal is verwerkt.

·       Tegen wormen.

 

13            Selderie (Apium graveolens)

De zaden worden als bloedzuiverend en diuretisch middel gebruikt bij reuma. Combineren met Jeneverbessen, Moerasspiraea en Peterselie. Ook verse Selderie heeft een bloedzuiverende en diuretische werking.

 

14            Jeneverbes (Juniperus communis)

Jeneverbessen zijn een van de meest sterkwerkende diuretica uit het plantenrijk. Niet gebruiken bij gevoelige nieren en tijdens de zwangerschap. Verder verhogen ze de eetlust, bevorderen de spijsvertering en verdrijven winderigheid. Voor de maaltijd enkele Jeneverbessen opeten. Goed kauwen.

 

Gebruik:

·       bij reuma en arthritis.

·       bij nierstenen en blaasstenen.

·       bij verstopping (=zemelen, zie aanwijzing bij Podophyllum).

·       bij vochtophoping (bijv. opgezette voeten).

·       als algemeen bloedzuiverend middel.

Jeneverbessenkuur: beginnen met 5 Jeneverbessen, de tweede dag 6, de derde dag 7 en zo iedere dag 1 meer tot 15;daarna weer iedere dag 1 minder tot 5.

Tijdens de kuur extra groente en fruit eten (veel rauwkost). Door de diuretische werking heeft het lichaam extra kalium nodig. Groente en fruit zijn rijk aan kalium.

Bij nierstenen gedurende langere tijd thee drinken gemaakt van Koemis Koetjing, Temoe Lawak, Berkenblad en Guldenroede. Ook weer zorgen voor extra groente en fruit, maar geen rabarber, spinazie, snijbiet, peren en kersen. Deze kunnen namelijk bij sommige mensen het ontstaan van nierstenen bevorderen.

 

15            Klitwortel (Arctium lappa)

Wordt zowel in- als uitwendig gebruikt. Uitstekend bloedzuiverend middel bij verschillende soorten huidaandoeningen: steenpuisten, huiduitslag (eczeem e.d.), acne, gezichtsseborrhoea, ontstekingen van de huid. Verder heeft Klitwortel diuretische werking (reuma, jicht) en een lichte bloedsuikerverlagende werking (combineren met Galega en Salie).

Voor inwendig gebruik: 3 tot 5 gram gedroogde wortel koken in 1 kop water, 3 koppen per dag.

Voor uitwendig gebruik (vooral bij eczeem, acne en gezichtseborrhoea) 10 gram wortel per kop water koken. Dit afkooksel kan ook gebruikt worden om de haargroei te bevorderen.

 

16            Paardebloem (Taraxacum officinale)

·       algemeen versterkend.

·       maagversterkend (bij eetlustgebrek en slechte spijsvertering).

·       diuretisch (bij nieraandoeningen).

·       galopwekkend (bij leveraandoeningen, galstenen, geelzucht; zie ook Mariadistel en Podophyllum).

·       laxerend (bij verstopping; zie ook Podophyllum)

·       bij hardnekkige huidziekten (zie ook Klitwortel)

30-60 gram wortels overgieten met kokend water en 10 minuten laten trekken, enkele koppen per dag. Of de verse bladeren in het voorjaar als salade. De verse bladeren hebben vooral bloedzuiverende en diuretische werking.

 

17            Mariadistel (Carduus marianus)

Van de zaden wordt een geneesmiddel gemaakt, dat gebruikt wordt bij verschillende leveraandoeningen:

·       geelzucht.

·       beschadiging van de lever door vergiftigingen.

·       galstenen.

·       onvoldoende ontgiftende werking van de lever.

·       ter bevordering van de vorming en afscheiding van gal.

 

18            Longkruid (Pulmonaria officinalis)

Gebruikt wordt het gedroogde kruid: 1 eetlepel 5 minuten koken in 1 kop water, enkele koppen per dag drinken.

Gebruik:

·       om het hoesten te verzachten en het opgeven van slijm te bevorderen (bronchitis, verkoudheid).

·       bevordert het zweten en de diurese (verkoudheid, griep).

 

19            Toorts, koningskaars (Verbascum thapsus)

Gebruikt worden de gedroogde bloemen (‘s ochtends geplukt, wanneer het droog is, in dunne lagen drogen). De bloemen kunnen ook vers verwerkt worden: bloemen plukken en in glazen potten doen, fijngesneden ui erbij, overgieten met een mengsel van brandewijn en suiker (150 gram suiker + 300 ml brandewijn + 100 ml water), enkele dagen laten staan, af en toe goed omroeren, daarna door een koffiefilter en goed afgesloten bewaren, 3x per dag een theelepeltje.

·       bij hoest en verkoudheid.

·       bij bronchitis.

·       bij hooikoorts (daarnaast thee van Salie, Kamille en Vlierbloesem).

 

20            Salie (Salvia officinalis)

De bladeren, vers of gedroogd.

·       antizweetmiddel (bij zweetvoeten en nachtzweet).

·       opwekkend, maagversterkend, algeheel versterkend, spijsverteringbevorderend.

·       bevordert de galvorming en daardoor de vertering van vet.

·       bij uitblijvende menstruatie.

·       hulpmiddel bij suikerziekte (zie Galega)

·       als gorgelmiddel bij ontstekingen in de mond (tandvlees).

·       uitwendig bij ontstoken huid(zie ook Kamille en Goudsbloem).

 

21            Basilicum ( Ocimum basilicum)

·       krampstillend (bij maag- en darmkrampen).

·       spijsverteringbevorderend.

·       tegen winderigheid en gasvorming.

2 dessertlepels gedroogd kruid per kop water, 2 koppen per dag.

 

22            Zeewier, blaaswier (Fucus vesiculosus)

Zeewier bevat veel Jodium. Het wordt vooral gebruikt als hulpmiddel bij vermageringskuren. Het verhoogt n.l. de stofwisseling.

Verkrijgbaar als algentabletten, zeewiertabletten, kelptabletten, als poeder en ook in hele vorm om gekookt als groente bij de maaltijd te eten (Kombu, Iziki, Wakame).

23            Zeepkruid (Saponaria officinalis)

Een van de meest gebruikte bloedzuiverende kruiden.

·       bloedzuiverend      )  reuma, jicht, arthritis, huidaandoeningen (eczeem),

·       diuretisch               )  griep, verkoudheid, voorjaarsmoeheid,

·       zweetverwekkend  )   netelroos (zie ook Klitwortel)

·       bij geelzucht.

·       om het hoesten te vergemakkelijken en het opgeven van slijm te bevorderen (verkoudheid, hoest, bronchitis, zie ook Toorts en Longkruid).

·       bij verstopping (zie ook Podophyllum).

Gebruikt wordt het gehele kruid (heet water opgieten en laten trekken). Altijd kleine hoeveelheden gebruiken net als bij Kamille, omdat bij sterke thee maag- en darmstoornissen kunnen optreden.

 

24            Brandnetel (Urtica dioica en Urtica urens)

Er zijn 2 soorten brandnetel nl. :

1 De grote brandnetel = Urtica urens; dit is een vaste plant die zich uitbreidt met uitlopers over de grond.

2 De kleine brandnetel = Urtica urens; dit is een 1-jarige plant, die ieder jaar opnieuw uit zaad op komt.

De werking van deze 2 soorten is vrijwel gelijk. Alleen de jonge toppen gebruiken (bovenste 10-15 cm). Gekookt als groente, in soepen en sauzen. Van de gedroogde plant kan thee worden gezet. Brandnetel is rijk aan mineralen, met name calcium, kalium en kiezelzuur.

Net als Zeepkruid bloedzuiverend en diuretisch (daarom ook bij dezelfde aandoeningen te gebruiken, met name bij reumatische aandoeningen). Belangrijk is, dat minimaal 2 liter per dag wordt gedronken. Als doorspoel therapie te gebruiken bij ontstekingen van de urinewegen en preventief tegen nier gruis.

Brandnetel bevordert bovendien de gehele stofwisseling en de spijsvertering (bevordert de werking van maag, lever, darm en pancreas). Te gebruiken bij vermoeidheid, als voorjaarsreinigingskuur, als hulpmiddel bij het vermageren (samen met Zeewier), bij een slechte (trage) spijsvertering. Brandnetel bevordert de aanmaak van rode bloedlichaampjes en is dus goed te gebruiken bij bloedarmoede. Ook te gebruiken als hulpmiddel bij suikerziekte (zie ook Galega).

Brandnetelwortel kan worden gebruikt bij niet kwaadaardige prostaat vergroting.

 

25            Maretak (Viscum album)

Maretak wordt gebruikt tegen hoge bloeddruk, aderverkalking en de gevolgen daarvan (hoofdpijn, duizeligheid, benauwdheid). Het versterkt het hart, verhoogt de vorming en afscheiding van urine en verhoogt de afscheiding van ureum. Geen kruid om zelf mee te experimenteren.

En heel belangrijke toepassing van Maretak is het gebruik bij kanker. In de antroposofische geneeskunde worden Maretakpreparaten (Iscador) gebruikt bij de behandeling van kanker. Er worden heel goede resultaten mee bereikt.

 

26            Driekleurig viooltje (Viola tricolor)

Gebruikt wordt het gedrooogde bloeiende kruid. Het wordt in- en uitwendig gebruikt.

·       diuretisch            )  huidaandoeningen vooral bij kinderen (ook bij kinderziekten met

·       bloedzuiverend   ) jeukende huiduitslag zoals mazelen en waterpokken)

·       jeukwerend         ) Thee drinken en de jeukende plekken betten met afgekoelde thee.

·       hoeststillend en opgeven van slijm bevorderend (hoest, verkoudheid, bronchitis; zie ook Toorts, Zeepkruid).

 

27            Goudsbloem (Calendula officinalis)

De gekleurde bloemdelen worden gebruikt als thee en verwerkt in zalven en tincturen.

·       hulpmiddel bij geelzucht (zie ook Zeepkruid, Mariadistel en Paardebloem).

·       wekt menstruatie op (zie ook Salie).

·       zweetverwekkend en diuretisch (zeer geschikt bij griep; zie ook Kamille en Moerasspiraea).

·       het middel bij kloven en moeilijk genezende wonden, eczeem, netelroos (gebruikt wordt Calendulabalsem)

 

28            Smalle weegbree (Plantago lanceolata) + 29  Brede weegbree (Plantago major)

·       verse, gekneusde bladeren bij insectenbeten (neutraliseert het gif) en bij verwondingen en ontstekingen van de huid. Weegbree is tegelijkertijd verzachtend en samentrekkend, waardoor de pijn minder en de genezing bevorderd wordt

·       bloedzuiverend.

·       verzachtend bij hoest, verkoudheid en bronchitis.

·       verzachtend bij aandoeningen van maagdarmkanaal (zie Kamille en Zilverschoon) en van de urinewegen (zie Klitwortel).

 

30            Mierikswortel (Cochlearia armoracia)

·       De verse wortel, verwerkt in rauwkost en sauzen. Is zeer scherp van smaak, dus maar heel weinig gebruiken. wekt de spijsvertering op en is zeer rijk aan vitamine C.

·       bloedzuiverend (voorjaarskuren.

·       uitwendig wordt het wel gebruikt om onderhuidse ontstekingen naar buiten te trekken.

 

31            Vrouwenmantel (Alchemilla vulgaris)

Letterlijk een vrouwenkruid:

·       ter voorkoming en vermindering van overgangsproblemen vanaf 40 jaar gedurende 10 dagen per maand 2 koppen.

·       bij pijnlijke menstruatie enkele dagen lang voor de menstruatie 3 koppen per dag.

·       bij witte vloed.

·       bevordert het herstel van de baarmoeder na de bevalling en kan daardoor verzakkingen vaak voorkomen; gedurende 10 dagen voor de bevalling iedere dag een paar koppen thee en nog een week na de bevalling doorgaan.

 

32            Aziatische waternavel (Hydrocotyle asiatica)

·       verhoogt de stofwisseling, met name in de ledematen.

·       verhoogt het warmtegevoel

·       maakt een dikke huid weer dunner.

·       verbetert de zintuiglijke waarneming.

·       bevordert de diurese en de zweetvorming.

Tijdens een kuur met dit kruid kan jeuk over het hele lichaam optreden; dan de gebruikte hoeveelheid verminderen en/of de thee om de dag drinken.

 

33            Arnica (Arnica montana).

Van Arnica worden de bloemen gebruikt. Het wordt zowel uitwendig als inwendig toegepast. Bij uitwendige toepassing heeft Arnica ontstekingswerende, pijnstillende en ontsmettende werking. Inwendig bevordert Arnica de doorbloeding van de hartslagader en het hart minuut volume. Verder verbetert de perifere doorbloeding.

·       zwellingen en bloeduitstortingen ten gevolge van stoten, vallen, verstuikingen e.d.

·       spierreuma.

·       ontstekingen van de mond- en keelslijmhuid.

·       oppervlakkige huidontstekingen (Omslagen bij steenpuisten, ontstekingen ten gevolge van insectesteken en oppervlakkige aderontstekingen).

·       als voorbereiding en nabehandeling bij operaties en het trekken van tanden en kiezen ter voorkoming van bloedingen.

Arnica niet uitwendig gebruiken bij open verwondingen. Arnica kan allergische reacties veroorzaken.

 

34            Valeriaan (Valeriana officinalis)

Van Valeriaan worden de wortels gebruikt. Valeriaan heeft een rustgevende en angstverminderende werking. Valeriaan is geen echt slaapmiddel, maar door de rustgevende en ontspannende werking slaapt men gemakkelijker in. Kan goed gecombineerd worden met Hop, Citroenmelisse en Sint Janskruid. De combinatie met Sint Janskruid wordt vooral gebruikt als rustgevend middel overdag. Met Meidoorn kan het worden gebruikt bij nerveuze hartklachten.

·       Nervositeit  en inslaapstoringen.

 

35            Smeerwortel (Symphytum officinale)

Tegenwoordig wordt smeerwortel nog uitsluitend uitwendig gebruikt. Er kunnen namelijk schadelijke stoffen in zitten, die gevaarlijk zijn bij inwendig gebruik. Ook de uitwendige toepassingen moeten niet langer dan 4 weken worden gebruikt. Niet gebruiken bij zwangerschap, borstvoeding en kleine kinderen.

·       bij verstuikingen, kneuzingen, verrekkingen en stoten. Vooral veel gebruikt bij sportblessures.

·       bevorderen van botgenezing bij gebroken botten. Smeerwortel is het enige bekende kruid, dat de botgenezing bij botbreuken bevordert.

 

36            Berk (Betula pendula en pubescens)

Berkenblad heeft een urinedrijvende werking. Wel moet dan minimaal 2 liter per dag gedronken worden. Berkenblad wordt als doorspoeltherapie gebruikt bij bacteriële urineweg infecties en nier gruis. Verder kan Berkenblad thee worden ingezet ter ondersteuning bij reumatische klachten. Goed te combineren met andere kruiden zoals Beredruif, Heermoes, Guldenroede, Koemis Koetjing en Kweekwortel. Vanouds wordt Berkenblad gebruikt bij voorjaarsreinigingskuren.

 

37            Ginkgo (Ginkgo biloba)

Ginkgo bevordert de doorbloeding van de hersenen en de perifere doorbloeding. Het heeft een versterkende invloed op de celmembranen en verlaagt de bloedviscositeit. Ginkgo wordt op het ogenblik met name veel gebruikt bij ouderen vanwege de gunstige invloed op de hersenen en de algehele doorbloeding.

·       oorsuizen, duizeligheid, hoofdpijn.

·       concentratie- en geheugenzwakte.

·       arteriële perifere doorbloedingsstoringen tengevolge van degeneratieve vaataandoeningen.

38            Ginseng (Panax ginseng)

Ginseng verbetert het vermogen van het lichaam om stress te weerstaan. Zelfs tegen radioactieve straling geeft Ginseng enige bescherming. Het verhoogt de werking van de hersenschors. De stofwisseling van de hersenen verschuift meer naar een verbranding met zuurstof, waardoor minder melkzuur gevormd wordt. 

·       uitputtingstoestanden (vermoeidheid, algemeen zwaktegevoel, vermindert prestatievermogen en gebrek aan concentratie).

·       herstel na ziekte.

Niet langer dan 3 maanden gebruiken. Na enige tijd kan eventueel een nieuwe kuur worden gedaan.

 

39            Guldenroede (Solidago virgaurea , gigantea en canadensis)

Guldenroede heeft een diuretische werking. Verder is het ontstekingswerend en krampstillend. Minimaal 2 liter per dag drinken.

·       ontstekingen aan de urinewegen.

·       blaasstenen

·       niergruis.

40            Hamamelis (Hamamelis virginiana)

Van de Hamamelis ofwel toverhazelaar worden de bladeren en de bast gebruikt. De werkzame stoffen van Hamamelis werken samentrekkend, ontstekingsremmend en lokaal bloedstelpend. Hamamelis wordt vrijwel alleen uitwendig gebruikt.

·       Aambeien en spataderen.

·       Plaatselijke ontstekingen van de huid en slijmhuid.

·       Lichte huidbeschadigingen.

 

41            Vlier (Sambucus nigra)

Vlierbloesem verhoogt de afscheidingen in de bronchiën en heeft een zweetdrijvende werking.

·       Droge prikkelhoest.

·       Katar van de luchtwegen.

·       Zweetkuren bij griep en verkoudheid. Goed te combineren met lindebloesem.